vraag en antwoord nieuwe Waterwet

Waterwet 2010

1. Wanneer treden de Waterwet en de onderliggende regelgeving in werking?
2. Welke AMvB’s worden niet ingetrokken, maar vervallen van rechtswege bij inwerkingtreding van de Waterwet?
3. Komen er deelvergunningen te vervallen voor ingrepen in het watersysteem?
4. Hoe is in de nieuwe Waterwet het bevoegd gezag geregel?
5. Waar kan de aanvraag van een watervergunning worden ingediend?
6. Wat zijn de voordelen van de nieuwe Waterwet?
7. Wat betekent het dat Waterschappen nu watersysteembeheerders worden genoemd?
8. Wat wordt de rol van de provincie?
9. Wat wordt de rol van het waterschap?
10. Hoe worden de waterstanden vastgesteld in de nieuwe Waterwet?
11. Vanaf wannneer zijn de waterschappen verantwoordelijk voor de muskusrat-bestrijding?
12. Wat verandert er voor Noorderzijlvest expliciet niet onder de nieuwe Waterwet?
13. Hoe is de rechtsbescherming geregeld bij een peilbesluit?
14. Hoe is de afbakening tussen de Waterwet en de Wet bodembescherming?
15. Binnen welke proceduretijd moet de watervergunning doorlopen worden? Is daarna bezwaar en of beroep mogelijk en welke termijnen horen daarbij?
16. Is er op grond van de Waterwet een vergunning nodig voor het (direct) lozen op een persleiding of een rwzi?
17. Is de regeling van de verontreinigingsheffing wezenlijk anders dan de regeling van de zuiveringsheffing?
18. Ik heb een andere vraag, waar vind ik meer antwoorden?

1. Wanneer treden de Waterwet en de onderliggende regelgeving in werking?

De Waterwet zal tezamen met de Invoeringswet Waterwet, het Waterbesluit, de Waterregeling en de verordeningen van de provincies en de waterschappen op 22 december 2009 van kracht worden.

2. Welke AMvB’s worden niet ingetrokken, maar vervallen van rechtswege bij inwerkingtreding van de Waterwet?

De inwerkingtreding van de Waterwet heeft tot gevolg dat niet alleen bovengenoemde wetten geheel of gedeeltelijk zijn vervallen. Ook verschillende AMvB’s zijn van rechtswege vervallen. Vanwege de intrekking van de Gww, de Wwh, de Wwk en de Wvo zijn de volgende AMvB’s van rechtswege vervallen:

• het Besluit aanwijzing zijwateren van hoofdwateren;
• het Besluit ex artikel 1, tweede lid, en 31, vierde lid, Wet verontreiniging oppervlaktewateren;
• het Besluit ex artikel 1, vierde lid, Wet verontreiniging oppervlaktewateren;
• het Besluit ex artikel 7 Wet verontreiniging oppervlaktewateren;
• het Besluit vaststelling grenzen stroomgebieddistricten;
• het Besluit vierjaarlijks bezien van lozingsvergunningen;
• het Lozingenbesluit WVO stedelijk afvalwater;
• het Uitvoeringsbesluit artikel 1, derde lid, Wet verontreiniging oppervlaktewateren;
• het Uitvoeringsbesluit ex artikel 11 en 12 Grondwaterwet;
• het Uitvoeringsbesluit ex artikel 48 Grondwaterwet;
• het Uitvoeringsbesluit verontreiniging rijkswateren;
• de Uitvoeringsregeling waterhuishouding.

Verder zijn delen van de Waterstaatswet 1900 en de Wbr vervallen. In verband daarmee zijn de volgende besluiten van rechtswege vervallen:

• het Organiek Besluit Rijkswaterstaat;
• het Besluit rijksrivieren.

Voor de andere AMvB’s die waren gebaseerd op ingetrokken wetten of de vervallen bepalingen, is in het Waterbesluit voorzien in het benoemen van de nieuwe grondslag in de Waterwet.

3. Komen er deelvergunningen te vervallen voor ingrepen in het watersysteem?

Ja, er komt één watervergunning voor alle ingrepen in het watersysteem, in plaats van allerlei deelvergunningen voor afzonderlijke activiteiten. Dit geldt voor het aanleggen van een dam met duiker of het dempen van een watergang tot en met het volledig bouwrijp maken of realiseren van een uitbreidingsplan in een gemeentelijke woonwijk.

4. Hoe is in de nieuwe Waterwet het bevoegd gezag geregel?

Het bevoegd gezag is de beheerder van het watersysteem (dus waterschap, provincie of Rijkswaterstaat).

5. Waar kan de aanvraag van een watervergunning worden ingediend?

Voor het gemak van boer, burger en bedrijf kan de aanvraag tot het verkrijgen van een watervergunning bij de eigen gemeente worden ingediend, maar het kan natuurlijk ook rechtstreeks bij het bevoegd gezag.

6. Wat zijn de voordelen van de nieuwe Waterwet?

De Waterwet geeft een stevige impuls aan de waterbeheerder om te gaan werken met algemene regels, hetgeen naar verwachting kan leiden tot stroomlijning van werkprocessen, eerder duidelijkheid over de vraag of een activiteit wel of geen doorgang kan vinden, minder regeldruk en administratieve lasten.

7. Wat betekent het dat Waterschappen nu watersysteembeheerders worden genoemd?

Dit betekent dat initiatieven van henzelf en van derden worden beoordeeld op hun verenigbaarheid met doelstellingen inzake waterhoeveelheid, waterkwaliteit en grondwaterstand, bezien in hun onderlinge samenhang.

8. Wat wordt de rol van de provincie?

Provincies blijven verantwoordelijk voor grondwateronttrekkingen ten behoeve van drinkwatervoorziening, industriële onttrekkingen groter dan 150.000 m3 op jaarbasis en koude-warmte-opslag.

9. Wat wordt de rol van het waterschap?

Bevoegdheden aangaande alle grondwateronttrekkingen, die niet bij de provincie liggen (grondwateronttrekkingen ten behoeve van drinkwatervoorziening, industriële onttrekkingen groter dan 150.000 m3 op jaarbasis en koude-warmte-opslag) gaan naar de waterschappen.
Dit betekent dat oppervlaktewater- of grondwateronttrekkingen ten behoeve van het drooghouden van een bouwput, bevloeiing van sportvelden of beregening van landbouwgewassen door het waterschap moeten worden beoordeeld. Daarnaast nemen de waterschappen bepaalde bevoegdheden over van de provincies inzake de sanering van waterbodems.

10. Hoe worden de waterstanden vastgesteld in de nieuwe Waterwet?

Peilbesluiten die waterschappen nemen, waarin na te streven (zomer- en winter)peilen worden opgenomen, moeten, in gebieden waarin dit mogelijk is, zoveel mogelijk worden afgestemd op het gewenste grond- en oppervlaktewaterregime (GGOR). Dit betekent dat in een deel van het beheergebied niet alleen droogleggingsnormen voor agrarische percelen doorslaggevend zijn bij de vaststelling van waterstanden en de uitvoering van het peilbeheer.

11. Vanaf wannneer zijn de waterschappen verantwoordelijk voor de muskusrat-bestrijding?

Waterschappen zijn met ingang van uiterlijk 1 januari 2011 verantwoordelijk voor de bestrijding van muskus- en beverratten in hun werkgebied.

12. Wat verandert er voor Noorderzijlvest expliciet niet onder de nieuwe Waterwet?

Noorderzijlvest blijft primair verantwoordelijk voor het zuiveren van stedelijk afvalwater. Daartoe beheert en exploiteert het waterschap de rioolwaterzuiveringsinstallaties Garmerwolde, Eelde, Leek en een aantal kleinere RWZI’s’ Noorderzijlvest blijft het vaarwegbeheer uitvoeren op een aantal (in zijn Groningse gebiedsdeel gelegen) maren en kanalen (recreatievaart).

13. Hoe is de rechtsbescherming geregeld bij een peilbesluit?

Met de inwerkingtreding van de Waterwet kan, conform de hoofdregel van de Awb, tegen de vaststelling van een peilbesluit beroep worden ingesteld bij de rechtbank (na indienen van een zienswijze / het maken van bezwaar) en eventueel hoger beroep bij de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State.

14. Hoe is de afbakening tussen de Waterwet en de Wet bodembescherming?

De Waterwet is van toepassing op de bodem en oevers van oppervlaktewaterlichamen, met uitzondering van drogere oevergebieden. De Wet bodembescherming is van toepassing op de landbodem en op drogere oevergebieden. Drogere oevergebieden zijn gebieden die expliciet als zodanig zijn aangewezen in de Waterregeling (voor rijkswateren) of een provinciale verordening (voor regionale wateren).

15. Binnen welke proceduretijd moet de watervergunning doorlopen worden? Is daarna bezwaar en of beroep mogelijk en welke termijnen horen daarbij?

Hier kan worden verwezen naar de Awb. In de Awb zijn algemene bepalingen opgenomen over besluiten van overheden. De Waterwet wijzigt niets in de systematiek van beslistermijnen voor vergunningen en de bezwaar- en beroepstermijnen (van zes weken). Er zijn twee soorten Awb-procedures: 1. de openbare voorbereidingsprocedure in afd. 3.4 Awb waarbij binnen zes maanden nadat de aanvraag is binnengekomen een besluit moet zijn genomen (incl. ontwerpbesluit waarop zienswijzen kunnen worden ingebracht), er is daarna geen bezwaarmogelijkheid voorafgaand aan de mogelijkheid van beroep op de rechter; 2. de reguliere voorbereidingsprocedure die uitgaat van een beslistermijn van acht weken nadat de aanvraag binnen is gekomen. In dat geval is er geen ontwerpfase en geen publicatieplicht, maar wel een bezwaarmogelijkheid voordat beroep op de rechter mogelijk is. Een watervergunning voor het lozen, het storten van stoffen en het onttrekken van grondwater of infiltreren van water als bedoeld in artikel 6.4 Wtw wordt met de openbare voorbereidingsprocedure voorbereid. Als de watervergunning andere handelingen betreft, is de reguliere voorbereidingsprocedure van toepassing.

16. Is er op grond van de Waterwet een vergunning nodig voor het (direct) lozen op een persleiding of een rwzi?

Lozingen op een zuiveringtechnisch werk, anders dan via de gemeentelijke riolering, vallen immers onder de vergunningplicht van artikel 6.2 lid 2 Wtw. De persleiding naar de rwzi kan behoren tot het zuiveringtechnische werk, zodat ook voor het lozen op de persleiding een watervergunning is vereist.

17. Is de regeling van de verontreinigingsheffing wezenlijk anders dan de regeling van de zuiveringsheffing?

Formeel zijn het twee verschillende belastingen, waarvan de een is geregeld in de Waterwet en de ander in de Waterschapswet. Het inhoudelijk verschil is beperkt tot de wijze van lozing (direct op het oppervlaktewater of via de riolering) en de bestemming van de heffingopbrengst (beheer van het watersysteem of zuivering van afvalwater). Voor het overige zijn beide heffingen inhoudelijk vrijwel identiek.

18. Ik heb een andere vraag, waar vind ik meer antwoorden?

Wellicht staat het antwoord op uw vraag op de site van helpdesk Water. Aanvullende of andere vragen kunt u stellen aan de Helpdesk Water via het emailformulier. Het Ministerie van Verkeer en Waterstaat heeft haar uiterste best gedaan de vragen zo goed mogelijk te beantwoorden. Aan de antwoorden kunt u echter geen rechten ontlenen. Binnenkort verschijnt er overigens een Wegwijzer Waterwet. Deze behandelt de hoofdlijnen van de Waterwet. Er wordt hiermee een handige gids geboden voor overheden, bedrijfsleven, adviseurs en burgers, die bij het integraal waterbeheer zijn betrokken. De meeste veel gestelde vragen en antwoorden zijn straks in de Wegwijzer terug te vinden.