In het Paterswoldsemeer is momenteel veel blauwalg aanwezig. De eerste blauwalg werd anderhalve week geleden aangetroffen. Het was toen nog koud en regenachtig weer. In tegenstelling tot wat veel gedacht wordt, kan blauwalg ook bij koud weer ontstaan. Afgelopen weekend is de hoeveelheid blauwalg, door de omslag naar veel warmere temperaturen, aanzienlijk toegenomen. 

Wat is blauwalg?

Blauwalg is geen alg, maar een bacterie die zich snel kan vermeerderen als de omstandigheden gunstig zijn. Het is een natuurlijk fenomeen dat moeilijk te bestrijden is. De belangrijkste factoren die de ontwikkeling van algen, en ook blauwalgen, bevorderen zijn: de watertemperatuur, de hoeveelheid voedingsstoffen en het licht in het water. Doorstroming, diepte, ligging en wind kunnen daarnaast bepalend zijn voor het ophopen van blauwalg en de overlast die hierdoor ontstaat. 

Als de bacteriën sterven komen gifstoffen vrij, die gezondheidsproblemen kunnen veroorzaken, zoals misselijkheid, braken en diarree. Niet alleen bij mensen, maar ook bij huisdieren zoals honden. De klachten kunnen ontstaan door het binnenkrijgen van water, of door het huidcontact.

Wat te doen als je gezwommen hebt en last van blauwalg krijgt?

Als je in contact bent gekomen met blauwalg, douche je goed af na het zwemmen en raadpleeg zo nodig de huisarts.

Waar kun je zien hoe de waterkwaliteit is?

  • Op zwemwater.nl wordt tijdens het zwemwaterseizoen aangegeven of het zwemwater veilig is.
  • Er bestaat een zwemwaterapp: zwemwater.
    • In deze app staat een overzicht van alle officiële zwemlocaties in Nederland.
    • Per locatie zie je wat de kwaliteit van het zwemwater is, wanneer er voor het laatst gecontroleerd is en wanneer er weer een controle plaatsvindt.
    • Ook staat er informatie over de zwemplek, bijvoorbeeld of er een kiosk, parkeerplek of toiletten zijn.
Waarschuwingsbord blauwalg Paterswoldsemeer
Waarschuwingsbord blauwalg Paterswoldsemeer

Wat doen wij bij blauwalgpreventie en -bestrijding?

  • In de zomerperiode (april t/m september) testen wij het water in officiële zwemplassen op temperatuur, voedingswaarden en bacteriën;
  • Dit testen doen wij minimaal 8x per jaar, waarvan in juli en augustus  2x per maand;
  • Wij blijven de waterkwaliteit met een verhoogde frequentie monitoren als ergens blauwalg is geconstateerd;
  • Wij adviseren de provincie om borden te plaatsen met een waarschuwing om niet te gaan zwemmen, als we blauwalg constateren bij een verhoogd gehalte. De provincie heeft deze borden geplaatst bij de zwemlocaties De Leijte en Hoornseplas.

Hoe wordt het blauwalgprobleem aangepakt?

Een lange termijn oplossing voor het blauwalgprobleem is niet zo eenvoudig. Het waterschap gaat verschillende maatregelen uitvoeren om de waterkwaliteit van het Paterswoldsemeer te verbeteren volgens de doelstelling van de Kaderrichtlijn Water (KRW). Deze maatregelen worden in verschillende fasen uitgevoerd.

  • Onderdeel van de nog uit te voeren KRW-maatregelen fase 2 voor het Paterswoldsemeer is het verlagen van het nutriëntengehalte. Nutriënten, zoals fosfaat, vormen voedingsstoffen voor blauwalgen. Daarmee zou in theorie de blauwalgproductie kunnen worden verminderd. Het doel is om de verblijftijd, de troebelheid en de beschikbaarheid aan voedingstoffen zoveel mogelijk te beperken. Een voorbeeld daarvan is het inlaten van water uit de Drentse Aa. Dat is minder voedselrijk dan het huidige inlaatwater uit het Noord Willemskanaal.
  • Naast het gemaal Hoornsedijk aan de oostzijde van het meer legt het waterschap een ijzerzandpassage aan die bijdraagt aan de vermindering van de fosfaatbelasting. Het geloosde polderwater wordt gezuiverd en komt schoner op het Paterswoldsemeer.
  • Daarnaast vindt er onderzoek plaats naar blauwalg, waarbij ingezet wordt op het beter en eerder detecteren van blauwalg (algensensor Ecowatch) en het verminderen van blauwalg (proef met driehoeksmosselen).

Ook als deze fase 2 KRW-maatregelen zijn uitgevoerd, zal er af en toe overlast ontstaan door blauwalg. Om te voorkomen dat er te veel waterplanten gaan groeien, zetten we niet extra in op nutriëntenreductie. Het KRW-maatregelenpakket voor fase 3 is vooral gericht op het creëren van extra leef- en paaigebied voor vissen en macrofauna. Extra nutriëntenreductie zou leiden tot waterplantenoverlast hetgeen recreatie belemmert.

Project Gebiedsprogramma Paterswoldsemeer

Het Paterswoldsemeer is voor de stad Groningen en omgeving een belangrijk recreatiegebied. Om lekker te kunnen blijven zwemmen en varen willen we graag een meer met schoon water, goede natuurwaarden, veel verschillende planten en dieren, weinig blauwalg én zonder al te veel last van waterplanten. Het waterschap werkt aan de waterkwaliteit van het meer volgens deKaderrichtlijn Water(KRW).

Alle informatie over dit project kun je lezen op de projectpagina: