Op 5 november 2020 bestond gemaal De Waterwolf honderd jaar. Sindsdien is dit icoon aan het Reitdiep in gebruik om het te veel aan water af te voeren naar de Waddenzee. Het 100-jarig bestaan is deels in 2020 gevierd met activiteiten, open dagen en een expositie bij het gemaal. Vanwege de aangepaste maatregelen rondom het coronavirus hebben we een deel van het programma moeten verschuiven naar 2021. We hopen je dit voorjaar te zien bij een van onze activiteiten op De Waterwolf!

Wil je op de hoogte blijven? Meld je dan aan voor de nieuwsbrief

Aanmelden nieuwsbrief 100 jaar De Waterwolf

Activiteiten 2021

Altijd al meer willen weten over De Waterwolf als gemaal of rijksmonument en zijn rol in de geschiedenis? Kom dan naar één van onze activiteiten, neem een kijkje in onze expositieruimte of laat je verrassen door de verhalen van één van onze beheerders tijdens een rondleiding.

Activiteiten juni
Dag Activiteit Tijdstip
Zaterdag 12 juni Expositie historie en werking gemaal 10:00 - 16:00 uur
Zaterdag 26 juni Expositie historie en werking gemaal 10:00 - 16:00 uur
Activiteiten juli
Dag Activiteit Tijdstip
Zaterdag 10 juli Expositie historie en werking gemaal 10:00 - 16:00 uur
Zaterdag 24 juli Expositie historie en werking gemaal 10:00 - 16:00 uur
Activiteiten augustus
Dag Activiteit Tijdstip
Zaterdag 14 augustus Expositie historie en werking gemaal 10:00 - 16:00 uur
Zaterdag 28 augustus Grote open dag - expositie historie en werking gemaal 10:00 - 16:00 uur
Activiteiten september
Dag Activiteit Tijdstip
Woensdag 8 september Tech Day Nader te bepalen
Vrijdag 10 september Optreden Noordpoolorkest Nader te bepalen

Locatie gemaal De Waterwolf

Skip the map and go directly to the text version for: Locatie gemaal De Waterwolf

Text version

Gemaal De Waterwolf

Gemaal De Waterwolf

Location

Het gemaal De Waterwolf is te vinden op een landtong tussen het Reitdiep en de Kommerzijlsterrijte, tussen Lauwerzijl en Oldehove (vlakbij Lammerburen).

Address

Teenstraweg 2, 9885TA, Lauwerzijl, NL

Fietsroutes

Vier fietsroutes verspreiden vanaf De Waterwolf uit naar de vier windstreken en brengen je op elke route langs acht cultuurhistorische objecten.

Oplaadpunten:

Tijdlijn

Jaartal Gebeurtenis
1913 Oprichting boezemwaterschap Electra
1918 Start bouwgemaal De Waterwolf
1920 Officiële ingebruikname van De Waterwolf met drie schroefpompen
1928 Plaatsing vierde schroefpomp
1945 Overgang van volledige elektrische aandrijving naar dieselelektrisch door middel van een dieselstroomopwekkingsinstallatie.
1975 Van dieselelektrische aandrijving naar aandrijving door vier Brons dieselmotoren
1995 Waterschap Electra gaat op in Waterschap Noorderzijlvest
1997 Uitbreiding capaciteit door plaatsing twee aanvullende kleinere pompen

Historie en functie

  • Tot 1877 zorgde het Reitdiep voor een natuurlijke afvoer van te veel water uit het achterliggende gebied naar zee. In dat jaar werd het Reitdiep tussen Zoutkamp en Nittershoek afgesloten. Maar deze afwatering leverde steeds meer problemen op. Om droge voeten voor de bewoners en bewerkbare akkers en weilanden voor de boeren te houden, besloten provincie en Rijk dat er een groot gemaal moest komen.
  • In 1913 werd het boezemwaterschap Electra opgericht. Dit waterschap werd verantwoordelijk voor het beheer van het gemaal en het afwateringsgebied (het gebied dat tot dan toe onder de waterschappen Hunsingo, Westerkwartier en Reitdiep viel). Met lichte vertraging door de Eerste Wereldoorlog, begon men in 1918 alsnog met de bouw van het gemaal De Waterwolf.
  • Op 5 november 1920 werd het gemaal officieel in gebruik genomen door koningin Wilhelmina. Het elektrische boezemgemaal De Waterwolf in het Reitdiep begon aan zijn belangrijke taak, de afvoer van water uit een groot deel van de provincie Groningen en de kop van Drenthe. De Waterwolf was uniek voor zijn tijd en is een fraai stuk industrieel erfgoed. Vandaag de dag werkt het gemaal nog steeds. Sterker nog: het vervult een sleutelfunctie in de afvoer van overtollig water richting de Waddenzee.

‘t Laid van De Wotterwolf

Samen met Groningstalig zangeres Marlene Bakker schreef componist en pianist Reinout Douma het Laid van De Wotterwolf. Losjes inspireerd op het gedicht uit 1964 van dhr. J.M Gaaikema, voormalig voorzitter van Waterschap Electra. Een lied over dit icoon aan het Reitdiep dat al honderd jaar water verslindt in het Groninger land. En daarmee zorgt dat het achterland droge voeten houdt. Nog steeds..

'Ik ken de toal van wotter t Stroomt al joaren deur mie hen'

‘t Laid van De Wotterwolf - (tekst: Het lied van de Waterwolf)

Ik ken de toal van wotter
t Stroomt al joaren deur mie hèn
‘Lest mien dörst veur aiweg
Heur alesverslindend bestoan is mie nait vremd

In dizze onderwotterwereld
doar gainain t bestoan van wis
vul k mien longen
t Wotter wait de weg vanzulf

En zo binnen wie soamen
En zo glieden wie deur de tied
En zo daanzen wie mit nkander
En zo is t nooit meer n stried
Binnen wie geliek

Rondom mie, wiede velden
Doar de wilde wind nog aal zingt
Verre lochten, vurchtboare klaai
Doar t wotter dankboar in meandern kin

En zo binnen wie soamen
En zo glieden wie deur de tied
En zo daanzen wie mit nkander
En zo is t’nooit meer n stried
Binnen wie geliek

Het lied van de Waterwolf

Ik ken de taal van water
Het stroomt al jaren door mij heen
Het lest mijndorst voor eeuwig
Haar allesverslindend bestaan is mij niet vreemd

In deze onderwaterwereld
Waar niemand het bestaan van wist
Vul ik mijn longen
Het water weet (als vanzelf) de weg

En zo zijn we samen
En zo glijden we door de tijd
En zo dansen we met elkaar
En zo is het nooit meer een stijd

Zijn we gelijk
Rondom mij, wijde velden
Waar de wilde wind nog altijd zingt
Verre luchten, vruchtbare klei
Waar het water dankbaar in kan meanderen.

Ode aan gemaal De Waterwolf

Het gemaal De Waterwolf bestond op 5 november 2020 precies 100 jaar. Ter ere van dit jubileum heeft kunstenaar Gert Sennema een windwijzer ontworpen. Als ode aan gemaal De Waterwolf.

Heb je gevonden wat je zocht?