Opening vernieuwde rioolwaterzuiveringsinstallatie Gaarkeuken
Met de symbolische sleuteloverdracht van aannemers naar gemeente en waterschap is op donderdag 1 oktober de vernieuwde rioolwaterzuiveringsinstallatie (rwzi) in Gaarkeuken officieel in gebruik genomen. De nieuwe zuivering met een grotere verwerkingscapaciteit vervangt de oude installaties in Marum, Gaarkeuken en Zuidhorn. Een nieuwe rioolwaterzuivering is nodig omdat de oude zuiveringen sterk waren verouderd en niet meer voldeden aan de eisen die worden gesteld aan gezuiverd water. De nieuwe installatie zorgt voor schoner water en minder geur en geluid in de omgeving.
Schoner water en minder overlast
De renovatie en uitbreiding van de nieuwe rioolwaterzuivering in Gaarkeuken was noodzakelijk om te voldoen aan de eisen die worden gesteld aan de waterkwaliteit en flora en fauna in de omgeving. Daarnaast is lozing van het gezuiverde water op het kwetsbare Dwarsdiep vanaf 2027 niet meer toegestaan. Een nieuwe centrale zuiveringsinstallatie in Gaarkeuken met lozing van het gezuiverde water op het Van Starkenborghkanaal is daarom van groot belang om de waterkwaliteit en natuur te verbeteren.
Landschappelijke inpassing
Om de zuivering te vernieuwen en vergroten zijn onder andere een nieuw beluchtingsbassin en een tweede nabezinktank geplaatst. Daarnaast is de bestaande nabezinktank gerenoveerd. Met deze verbouwing is de nieuwe zuivering nu in staat om 45.000 vervuilingseenheden per dag te verwerken. Hiermee is de verwerkingscapaciteit twee-en-een-half keer vergroot.
Daarnaast was landschappelijke inpassing een belangrijk uitgangspunt. Om te zorgen dat omwonenden de installatie niet zien, horen of ruiken, zijn bomen, struiken en kruidenrijk gras die van nature in het gebied voorkomen, aangeplant. Zo wordt de zuivering aan het zicht onttrokken. De zuivering zelf produceert minder lawaai doordat onderdelen die geluid afgeven in een gebouw zijn geplaatst of zijn afgeschermd. En geuroverlast wordt beperkt door de bassins en onderdelen die geur kunnen verspreiden af te dekken.
Aanleg persleidingen
Met de bouw van de vernieuwde zuivering in Gaarkeuken zijn de oude rwzi’s in Marum en Zuidhorn komen te vervallen. Ter vervanging van deze oude zuiveringen zijn nieuwe (riool)gemalen gebouwd. Om vervolgens het afvalwater van Marum en Zuidhorn naar de nieuwe zuivering in Gaarkeuken te transporteren, legde het waterschap onder de grond 20 km persleiding aan. Deze leidingen verbinden de regio met de nieuwe zuivering. Ook is gelijktijdig een evenwijdig lopende leiding op het traject van Marum naar Gaarkeuken aangelegd voor vervoer van gezuiverd restwater van de kaasproductie FrieslandCampina in Marum naar het van Starkenborghkanaal.
Financiering
De totale investering voor zowel de aanleg van de persleidingen als de bouw van de vernieuwde zuivering bedraagt 64 miljoen euro.